Het begin: Rijksnummerbewijzen
De allereerste voorzitter van de Conam, Ariejan Bos, is er destijds in geslaagd om gebruikmakend van vele archieven een overzicht te maken van die eerste Rijksnummerbewijzen, aangevuld met allerlei waardevolle gegevens en daarbij vaak geholpen door ander Conam leden. Deze lijst van ‘Volgnummers der vergunningen voor het berijden van rijkswegen, uitgegeven op naam van een Nederlandse eigenaar’ is opgenomen in het boek ‘Het paardloze voertuig’ (uitgave 1996, bladzijde 272 e.v.).
Deze afbeeldingen zijn ook te zien zijn door te klikken op het betreffende nummer in het overzicht van de Rijksnummerbewijzen (een Excel-bestand dat opent op een nieuwe pagina). Er zijn ook Rijksvergunningen afgegeven aan buitenlanders en de lijst daarvan vindt U hier. Het overzicht is daarmee zeer toegankelijk geworden. In dit overzicht zijn ook vele bronvermeldingen en andere wetenswaardigheden over de verstrekte vergunningen opgenomen. Inmiddels houden meerdere Conam-leden zich bezig met het onderzoek naar het vroege Nederlandse automobilisme. Tussen hen bestaat een levendige email correspondentie over dit onderwerp. Heeft u een foto met daarop een (liefst goed leesbaar) rijksnummer dat nog niet in het overzicht is opgenomen, wilt u dan zo vriendelijk zijn deze te mailen aan de webmaster. Laatst aangepast (zondag 27 mei 2012 13:11) |
|
|
Vanaf 20 februari 1898 was voor het gebruik van rijkswegen en -paden voor voertuigen zwaarder dan 150 kg, mits voortbewogen door een mechanische kracht, een vergunning van Rijkswege vereist. Het volgnummer van de vergunning moest duidelijk zichtbaar en voldoen aan een minimum formaat op de voorzijde van het koetswerk van het voertuig worden aangebracht. Men kon kiezen voor zwarte letters op een witte achtergrond, of witte letters op een zwarte ondergrond. Ondanks de duidelijke omschrijvingen bleek dat er toch ruimte was voor sommigen om hier een geheel eigen interpretatie aan te geven.
Door de latere voorzitter Dr K.J.J. (Hans) Waldeck is daarna binnen de Conam een werkgroep gevormd die via allerlei media (boeken, kranten, tijdschriften, oude foto’s, ansichtkaarten en -digitale- archieven) automobiel afbeeldingen zoekt bij de op naam gestelde vergunning nummers. Deze vondsten worden dankbaar in het archief toegevoegd. 

Los van de rijksvergunning had de eigenaar van de auto meerdere andere vergunningen nodig. Zowel de provinciale als de gemeentelijke overheden hadden hun eigen wegennet en eigen regelementen voor het gebruik ervan. Op de afbeelding staat een uitvergroting van de Decouville uit 1899 van Leonard Lang (
In de lijst met registratienummers staat bij nummer 40 vermeld Mevrouw P.F. van Lelyveld, geboren Mess woonachtig te ’s Gravenhage. Zij richtte op 24 november 1898 een verzoek aan de overheid voor een voorlopige vergunning om al de volgende dag over de rijkswegen naar Amersfoort te kunnen rijden. De spoed was nodig in verband met handelsbelangen. Hieruit kan men concluderen dat ze het voertuig al in bezit had en zich de vaardigheden eigen had gemaakt had. Later is zij procuratie-houdster van de firma Stutterheim & Co. geworden.
Er bestonden ook plaatselijke kentekens. Rond 1900 onderwierp de gemeente Rotterdam alle "zelfbewegende voertuigen" aan een strenge keuring. Dit is het keuringsbewijs van een stoomautomobiel.